فایل اکسل طرح توجیهی

طرح توجیهی نوشتن دو کار است که معمولا با هم قاطی می‌شوند. یکی نوشتن متن برنامه: معرفی کسب‌وکار، بازار، رقبا، ریسک. دیگری درآوردن عددها: پنج سال درآمد و هزینه، نقطه سربه‌سر، جریان نقدی، بازگشت سرمایه.

قسمت متنی را با یک ساختار درست در یک بعدازظهر می‌نویسید. قسمت عددی همان‌جایی است که کار می‌خوابد، چون یک عدد را که عوض کنید، بیست خانه دیگر باید با آن عوض شوند. مشاور برای همین بین ۸ تا ۲۰ میلیون می‌گیرد.

این فایل اکسل طرح توجیهی قسمت دوم را حل می‌کند. مفروضات را می‌نویسید و هجده شیت پشت سرش خودشان را به‌روز می‌کنند: صورت سود و زیان پنج ساله، ترازنامه، جدول بازپرداخت وام ماه به ماه، مدل نقدی شصت ماهه، نقطه سربه‌سر، ارزش فعلی خالص، نرخ بازده داخلی، نسبت پوشش خدمت بدهی، و یک جدول حساسیت ۵ در ۵ که پشت هر خانه‌اش یک مدل کامل پنج ساله ایستاده است.

بیشتر نمونه طرح توجیهی اکسلی که در اینترنت پیدا می‌شود یک برگه با عددهای از پیش نوشته‌شده است. اینجا ۲٬۲۷۹ فرمول زنده کار می‌کند و هیچ نرخی از قبل پر نشده: نرخ تنزیل، نرخ مالیات و نرخ سود تسهیلات را خودتان می‌نویسید و مدل با عددهای خودتان بالا می‌آید.

ساختار این کاربرگ با چیزی که بانک‌های ایرانی و صندوق‌های حمایتی می‌خواهند جور است: صندوق نوآوری و شکوفایی، صندوق کارآفرینی امید، بانک صنعت و معدن و بانک‌های خصوصی.

یک نکته مهم: بانک فقط اعداد را نگاه نمی‌کند. می‌خواهد ببیند منطق کسب‌وکار را فهمیده‌اید. چرا این قیمت را گذاشته‌اید؟ چرا فکر می‌کنید این تعداد می‌فروشید؟ رقبایتان را می‌شناسید؟ برای همین هر عدد بازار در این فایل یک ستون منبع دارد، و هر ریسک یک ستون پاسخ.

کارشناس اعتباری، پرونده را از روی توان بازپرداخت می‌خواند نه از روی جذابیت ایده. یعنی چند سوال مشخص که جواب هر کدام یک عدد است، و آن عدد باید از یک مدل بیرون بیاید نه از حدس.

این فایل برای همان سوال‌ها ساخته شده. شیت تسهیلات، مدل ماهانه و شیت نسبت‌ها هر کدام یکی از جواب‌ها را تولید می‌کنند، و شیت خلاصه و کنترل می‌گوید کدام‌شان هنوز آماده نیست.

نسبت پوشش خدمت بدهی همان عددی است که پرونده را جلو یا عقب می‌اندازد: پول عملیاتی هر سال، تقسیم بر اصل و بهره‌ای که همان سال باید بدهید. فایل این نسبت را برای هر پنج سال حساب می‌کند و در مدل نقدی ماهانه هم ستون جدا دارد. زیر ۱٫۲ یعنی حاشیه امن کم است، و آن‌وقت می‌توانید مبلغ تسهیلات یا دوره بازپرداخت را در شیت تنظیمات عوض کنید و همان لحظه اثرش را روی هر پنج سال ببینید.

اگر فقط می‌خواهید قسط یک مبلغ مشخص را ببینید، ماشین حساب اقساط وام رایگان است و ثبت‌نام نمی‌خواهد.

مشاور خوب گران است و مشاور ارزان معمولا همین قالب‌ها را پر می‌کند و چند برابر می‌فروشد. اگر بودجه ۱۵-۲۰ میلیونی دارید و وقت ندارید، مشاور منطقی است. اما اگر می‌خواهید خودتان کنترل داشته باشید، طرح را بشناسید، و بعدا هم بتوانید ویرایش کنید، قالب انتخاب هوشمندانه‌تری است.

یک مزیت مهم دیگر: وقتی خودتان طرح را می‌نویسید، جلوی کارشناس بانک هم می‌توانید از آن دفاع کنید. اگر مشاور نوشته باشد و سوالی بپرسند که جوابش را نمی‌دانید، اعتبارتان زیر سوال می‌رود. ولی وقتی خودتان پر کرده باشید، حتی با کمک قالب، همه جزئیات را می‌دانید.

ما این قالب را بر اساس بازخورد ده‌ها کارآفرین و متقاضی وام طراحی کرده‌ایم. اشتباهات رایجی که باعث رد پرونده می‌شوند را می‌شناسیم: پیش‌بینی مالی غیرواقعی، تحلیل بازار سطحی، نبود برنامه اجرایی مشخص. این قالب طوری ساخته شده که این اشتباهات را نکنید، چون ساختارش شما را مجبور می‌کند همه بخش‌ها را کامل پر کنید.